HaiMIC

Khai vấn là khái niệm khá mới, gắn liền với lĩnh vực giáo dục và tâm lý.

Khởi nguồn bắt đầu từ:

Tư vấn

Là công việc trợ giúp người khác giải quyết vấn đề.

Quá trình tư vấn thường bắt đầu bằng việc lắng nghe và hiểu rõ vấn đề của người đến tư vấn, sau đó cung cấp thêm thông tin, phân tích, và hỗ trợ trong việc đưa ra quyết định tốt nhất dựa trên tình huống cụ thể.

Việc tư vấn chỉ có hiệu quả trên nền tảng:

1. Người tư vấn phải hiểu rõ ràng vấn đề của đối tượng và có những hiểu biết nhất định.
2. Người nhận tư vấn phải có đủ kiến thức phù hợp cần thiết.

Đã làm nghề tư vấn. Về kinh doanh. Về hướng nghiệp. Về tình duyên. Với kinh nghiệm từng trải qua, thường chỉ ra định hướng và các phương án cụ thể để hỗ trợ khách hàng đạt được mục đích của mình. Chắc, cũng đã giúp được một số người.

Nhưng cũng có trường hợp không hoàn toàn mỹ mãn…

Hạn chế của Tư vấn

Từng khuyên người bạn chuyển gia đình từ Hà nội yên bình vào Sài gòn năng động hơn để sinh sống. Giờ đây, tổng tài sản của anh ta chỉ là phần nhỏ giá trị căn nhà phố cổ đã bán đi…

Có người quen nghe theo lời khuyên bán hết cổ phiếu XYZ để lấy vốn lập nghiệp. Giờ thì, cả 2 bên thầm mong ước, lẽ ra không nên làm như vậy…

Vừa đi dự đám cưới đứa cháu gái. Giữa cả bàn, nó khen bác H. này giỏi lắm. Rồi quay ngay sang nói với chú rể: nhưng nếu nghe theo lời bác thì em đã không lấy anh…

Nhận thấy.

Nếu chưa hiểu vấn đề của đối tượng mà đã vội vàng đưa ra lời khuyên; hoặc khi đã biết rõ nhưng lại đề xuất lời giải không phù hợp với năng lực của họ thì cầm chắc sự thất bại.

Nhưng tại sao, nhiều khi đưa ra phương án thích hợp sau khi hiểu rõ vướng mắc mà vẫn không dẫn tới thành công?

Vấn đề ở đây là tâm lý.

Trên thực tế. Trong kết quả đạt được, ý tưởng thường chiếm 10%, còn lại 90% là từ hành động. Thành ra, thất bại – là khi ta nghe theo lời khuyên tồi. Còn thành công – là chuỗi những hành động hợp lý của bản thân.

Nói cách khác, hiếm ai ghi nhận: thành công là do nghe theo lời người khác.

Đôi khi, người ngoài thường khách quan, nhiều lúc nhận biết vấn đề nhanh và tìm lời giải phù hợp hơn so với người đang trong cuộc. Cần biết cách đặt câu hỏi đúng men theo suy nghĩ hiện tại của đối tác, từ đó họ biến giải pháp nhận được thành của chính mình, lúc đó mới có đủ cảm hứng và động lực thực hiện.

…

Vừa học được thêm nghề mới:

Khai vấn

Tập trung vào việc giúp người khác khám phá tiềm năng bản thân, từ đó xác lập các bước cần thiết để đạt được mong muốn.

Bản chất của Khai vấn – lắng nghe, phản hồi và đặt câu hỏi đúng. Qui trình 4 bước:

1. Lắng nghe chủ động: Tập trung nghe kỹ để hiểu những gì người được khai vấn muốn truyền đạt.
2. Có câu hỏi đúng: Đặt ra các câu hỏi giúp người được khai vấn tự suy nghĩ và tìm ra câu trả lời cho chính mình.
3. Đưa ra phản hồi: Cung cấp các ý kiến hợp lý để người được khai vấn có thể cải thiện hiện trạng.
4. Tái thiết lập mục tiêu: Giúp xác định và xây dựng lộ trình để đạt được các mục tiêu cá nhân.

Mấu chốt của việc Khai vấn là im lặng lắng nghe, tập trung để hiểu đúng đối tượng. Giờ đây, khi đi làm luôn đem theo tràng hạt và đồng hồ cát.

Tràng hạt để dùng khi lắng nghe. Đồng hồ cát sử dụng lúc bắt đầu nói. Tràng hạt để tĩnh tâm khi chờ đợi. Vì, khi đã hiểu ra vấn đề mà chưa thực hiện, thì cần thời gian.

…

Khác biệt giữa Tư vấn và Khai vấn

Tư vấn hướng tới vấn đề. Thường mang tính một chiều. Đưa ra lời khuyên dựa trên hiểu biết của người tư vấn và lựa theo năng lực của người nhận tư vấn.

Khai vấn tập trung vào cá nhân. Có tính chất tương tác hai chiều bình đẳng, dựa trên sự tin tưởng giữa hai bên. Từ đó giúp tự khám phá và phát triển ý tưởng, tự tìm ra giải pháp và xây dựng lộ trình thực hiện.

Điều khoản miễn trừ. Khai vấn và tư vấn là những ngành nghề liên quan tới rất nhiều người. Ở đây tác giả bài viết chỉ trình bày nó theo cách hiểu cá nhân của người ngoài cuộc.

PS. Nói thì dễ. Viết ra cũng dễ. Làm mới khó. Làm tư vấn mà vẫn áp đặt mong muốn của mình cho khách hàng… Đi khai vấn mà vẫn theo thói quen nói nhiều hơn nghe…