Câu chuyện ngoài lề
Sáng chủ nhật. Uống cafe ở góc phố. Bàn bên cạnh có bốn thanh niên trẻ đang say sưa bàn luận: từ Sài Gòn tới Thành phố biển Vũng Tàu đi bằng cách nào là hợp lý nhất?

Một người muốn sử dụng xe máy. Nhanh chóng, không sợ bị kẹt đường.
Người kia gợi ý đi bằng ô tô. Thoải mái trò chuyện trên đường.
Người nữa chọn đi bằng tàu cánh ngầm. Được thư giãn ngắm cảnh sông nước.
Người cuối cùng trầm ngâm rồi nói ý kiến.
– Tại sao phải đi Vũng Tàu? Sáng mai, thứ 2 chúng ta phải đi làm sớm. Có lẽ nên tìm chỗ nào gần hơn?…
Bỗng nhiên, cuộc bàn luận chọn đi bằng phương tiện nào trở nên không còn cấp thiết nữa.
Câu chuyện xã hội
Con người thường xuyên đối mặt với muôn vàn sự lựa chọn. Và, nếu tự hỏi: Tại sao ta lại chọn làm việc này? Đôi khi sẽ thấy nó trở nên quan trọng hơn cả.
Một mặt. Cuộc sống thường ngày hối hả. Công việc chạy theo quán tính. Chỉ làm xong những điều cần thiết đã hết thời gian, không còn tâm trí suy xét về mục đích hay các giải pháp khác.
Mặt khác. Xã hội phân công lao động rất rõ ràng. Để tồn tại và có chỗ đứng, mỗi người phải làm hết sức phần việc của mình.

Tầng trên thiểu số là nhóm người dẫn dắt, họ đưa ra các định hướng, mục tiêu. Tầng tiếp theo là chuyên gia, họ tìm kiếm các giải pháp tối ưu. Phần đa số còn lại sẽ lựa chọn thực hiện một công việc nào đó cho cá nhân mình.
Ví dụ trong doanh nghiệp. Chỉ một, hay vài người ra ý đồ chiến lược. Các thành viên còn lại của Hội Đồng Quản Trị chỉ là những người tìm kiếm các giải pháp thực hiện các quyết định trên. Rồi Ban Giám Đốc triển khai cùng nhân viên thực hiện.
Phụ thuộc vào mong muốn, khả năng, trách nhiệm mà từng cá nhân lựa chọn tìm vị trí thích hợp trong xã hội. Lẽ dĩ nhiên, tầng trên thì chỉ dành cho số ít.
Câu chuyện cá nhân
Mỗi cá nhân, cũng thường xuyên đối mặt với lựa chọn cần “Làm gì”?

Từ lúc trẻ nhỏ, thường muốn làm theo ý thích. Đi học, được xã hội dạy dỗ: hãy theo đuổi ước mơ. Hạnh phúc nhất là khi được làm điều mình thích.
Lớn lên, nhận thấy. Có nhiều người giỏi cũng làm việc mình đã chọn. Sẽ phải vượt qua muôn vàn khó khăn để tiếp tục giữ được công việc đó. Nhưng thành công thì không dành cho tất cả. Phải là người tài năng, ý chí và may mắn. Đa phần phải đi con đường khác: phục vụ nhu cầu số đông, chứ không phải chỉ cho sở thích của riêng mình.
Mong muốn phải đi đôi với năng lực. Điều mà cần thời gian trưởng thành và va chạm để nhận ra bản thân.
…
Nhưng. Con người, dù nhỏ bé ra sao, cũng là chủ nhân của cuộc đời. Cần biết cách lựa chọn cho chính mình. Tìm hiểu lời khuyên cũng chỉ là hỗ trợ cho việc tự ra quyết định.
Lựa chọn. Đó là biết cách cân bằng giữa: mong muốn và khả năng.
Đó là lý lẽ của người già. Còn với lứa trẻ thì ra sao? Câu trả lời nằm trong bài viết: Với bạn, cuộc đời là hành trình hay đích đến?
…
Giới thiệu sách (bản thảo)

Bình luận về bài viết này