Kinh doanh là quá trình tạo dựng ra tài sản phục vụ con người. Nhu cầu cơ bản hay nâng cao. Vật chất hay tinh thần. Sản phẩm dạng hữu hình hoặc vô hình. Dùng cho hiện tại hay dành cho tương lai…
Tham gia quá trình trực tiếp này có thể là nhân viên, hoặc chủ doanh nghiệp. Tạm gọi là nhóm Sản Xuất.
Tiếp theo, những người mua bán tài sản. Thương gia. Nhà buôn. Tạm gọi là nhóm Đầu cơ.
Tiếp theo. Những người nắm giữ tài sản. Tạm gọi là nhóm Đầu tư. Tài Phiệt.
Tất nhiên, kinh doanh sẽ tích hợp hợp cả 3 hình thái. Nhưng sự phân chia trên khắc họa xem doanh nghiệp đang hoạt động chính trong lĩnh vực nào.
Có thể lấy vàng để minh họa. Người Sản Xuất – khai thác vàng. Giới Đầu Cơ – nhóm kinh doanh vàng. Người Đầu tư – nhóm giữ vàng. Hay là tranh vẽ: họa sỹ, buôn tranh hoặc sở hữu (sưu tầm).
…
Có những tài sản đã sinh ra từ tự nhiên. Như đất đai, nguồn nước, tài nguyên. Sự phân bố của thiên nhiên không đều (chất lượng, mật độ, công sức khai thác…) dẫn đến ghen tị, giành giật, chiến tranh liên tục không có điểm dừng.
Nhà Sản Xuất hiện đại sáng tạo ra những nhu cầu mới. Phần nào cân bằng lại yếu tố tự nhiên. Ví dụ Công ty điện thoại Apple, dựa trên nhu cầu nghe, nhìn, lưu trữ hình ảnh,… mà phát triển và đang định giá gần 3.000 tỷ USD. Còn 05 Công ty dầu khí lớn trên thế giới (ExxonMobil, Chevron, Shell, ConocoPhillips, BP), chuyên chỉ đào dầu lên bán, thì đang được định giá tổng cộng cỡ 1.000 tỷ USD (GDP Việt Nam năm 2022 khoảng 400 tỷ USD).
Hay qui hoạch đô thị theo sự phát triển, làm đất đai tăng giá gấp nhiều lần. Ví dụ Thủ Thiêm (TPHCM) rộng 657 ha. Nếu tính giá trung bình 350 triệu VND/m2 thì cũng cỡ 100 tỷ USD.
Hay chính sách năng lượng xanh đang diễn ra trên toàn cầu. Những gì sử dụng hoá thạch sẽ biến mất. Thay dần vào đó là năng lượng sạch. Thay đổi phong cách sống, giá trị tài sản cũng thay đổi theo.
Gần 10 năm trở lại đây là phong trào tài sản số. Bitcoin và các loại tiền ảo khác đang có tổng giá trị khoảng hơn 1.100 tỷ USD.
Cạnh tranh Đông – Tây hiện nay đang thể hiện vấn đề: tài sản hữu hình hay vô hình – cái nào sẽ định hướng trong tương lai?
Cạnh tranh giữa thế hệ (trẻ và già) sẽ là sự thay đổi thước đo. Tài sản số (digital asset) hay tài sản tài chính (financial asset)?
Trong quá trình tiến triển đó thì dạng tài sản nào sẽ tồn tại lâu dài?
Nhóm sản xuất sẽ coi khả năng sáng tạo ra ra sản phẩm mới đáp ứng nhu cầu tương lai là tài sản.
Người nắm giữ tài nguyên sẽ coi đất đai hữu hình là tài sản lâu dài. Đất đâu tự đẻ ra được.
Giới tài phiệt sở hữu nguồn tài chính, cho rằng nắm giữ quyền thay đổi luật chơi mới là tài sản.
Giới trẻ sinh sau 2000, không sở hữu đất đai đang ngày càng đắt đỏ lên, chưa có lượng tài chính đủ lớn, phải chăng đang có mong muốn tài sản số trên môi trường Internet, thế giới ảo Meta Metaverse sẽ là tương lai? Đây là môi trường phi tập trung, không có sự quản lý của một trung tâm nào. Nơi không còn phụ thuộc vào thiên nhiên hữu hình hay thể chế tài chính của người đi trước đã định đoạt sẵn.
…
Thế giới sẽ đi về đâu?
Liệu những người đang giữ tài sản thực, hữu hình có cho phép giới tài chính đầu tư là đối tượng định giá tài sản của mình? Nước Nga đang tách dần khỏi thế giới Tây phương. Trung Quốc vừa quyết định rút 5 công ty lớn ra khỏi thị trường chứng khoán New York.
Liệu giới tài phiệt hiện nay có cho phép người giữ Bitcoin và các đồng tiền ảo khác, dễ dàng trở thành tỷ phú, nhanh chóng vượt mặt họ hay không?
…
Tuần trước đi rửa xe. Ngắm thằng bé đang cặm cụi làm việc, tôi buột miệng:
– Cháu sướng hơn chú!
– Sao chú nói vậy? Thằng bé dò xét… Cháu lau xe để kiếm mấy chục. Chú thì đi ô tô…
– Tôi chỉ 1 vài chục năm nữa là hết minh mẫn. Còn cậu vẫn mạnh khỏe và biết thế giới này đi đến đâu!
– Chú hay quá. Nghe vậy cháu thấy vui…
…
Giới thiệu sách (bản thảo)
—-
Bài viết tháng 8.2022
6. Tháp nhu cầu Maslow và thế giới ảo Metaverse
7. Thế giới đi về đâu: Tài sản hữu hình – Tài sản vô hình – Tài sản tài chính – Tài sản số
8. Định luật không đầy đủ Gödel: Mọi hệ thống đều không hoàn hảo.
HaiMIC 
Bình luận về bài viết này